منگول
| Naadam, Mongolian traditional festival.jpg | ||||||||||||||||||
| نادام ميلو دوران پنهنجي روايتي لباس (Deel) ۾ منگول ماڻهو | ||||||||||||||||||
| نمايان آبادي وارا علائقا | ||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||
| ٻوليون | ||||||||||||||||||
|
منگول ٻولي ۽ ٻيون منگولڪ ٻوليون، چيني، روسي | ||||||||||||||||||
| مذھبَ | ||||||||||||||||||
|
اڪثريت: | ||||||||||||||||||
| لاڳاپيل نسلي گروھ | ||||||||||||||||||
|
ٻيا منگولڪ قبيلا |
منگول هڪ مشرقي ايشيائي نسلي گروهه آهن جن جو اباڻو وطن منگوليا، چين (انر منگوليا)، ۽ روس جا ڪجهه حصا (بورياتيا ۽ ڪالميڪيا) آهن. هي دنيا جي مشهور ترين منگولڪ قومن جو بنيادي حصو آهن.
منگول ماڻهو هڪ گڏيل تاريخي ورثي ۽ نسلي سڃاڻپ ذريعي هڪ ٻئي سان جڙيل آهن. انهن جي مادري ٻولي منگول ٻولي آهي. تاريخي طور تي جنهن علائقي ۾ منگول رهن ٿا، تنهن کي "منگوليا جو دل" (Mongol Heartland) چيو ويندو آهي، خاص طور تي منگول سلطنت جي حوالي سان.
وصف ۽ تعريف
[سنواريو]وسيع معنيٰ ۾، منگولن ۾ اصل منگول (خالخا منگول)، بوريات، اويرات، ڪالميڪ ۽ ڏکڻ منگوليا جا ٻيا ڪيترائي قبيلا شامل آهن.
لفظ "منگول" پهريون ڀيرو 8هين صدي جي چيني رڪارڊ (تنگ خاندان) ۾ هڪ قبيلي جي سڃاڻپ طور ملي ٿو. تيرهن صدي ۾، چنگيز خان جي حڪمراني هيٺ، هي لفظ هڪ وڏي رياست ۽ متحد قوم جي سڃاڻپ بڻجي ويو.
تاريخ
[سنواريو]منگوليا جي پادري يا مالدار (pastoralist) طرزِ زندگي هزارين سال پراڻي آهي. جينياتي تحقيق مطابق منگولن جو نسل قديم اتر-مشرقي ايشيائي ماڻهن مان آهي.
تاريخي طور تي منگولن جو تعلق ڊونگهو (Donghu) ماڻهن سان جوڙيو وڃي ٿو، جيڪي مشرقي منگوليا ۽ منچوريا ۾ رهندا هئا. ڊونگهو ماڻهو سيونگنو (Xiongnu) جا پاڙيسري هئا. ڪجهه عالم مڃين ٿا ته سيونگنو پڻ قديم منگول هئا، پر گهڻو ڪري اهي منگولڪ ۽ ترڪ قبيلن جو هڪ گڏيل اتحاد هئا.
چيني ڪلاسيڪل لکتن ۾
[سنواريو]چيني تاريخ دان سيما ڪيان مطابق، ڊونگهو قبيلا 699-632 قبل مسيح ۾ ئي انر منگوليا جي اتر ۾ موجود هئا. چيني ذريعن مطابق منگولن جي قديم تهذيب شانگ خاندان (1600-1046 قبل مسيح) تائين وڃي پهچي ٿي.
انگ اکر ۽ آبادي
[سنواريو]دنيا ۾ منگولن جي ڪل آبادي اٽڪل 10 ملين (هڪ ڪروڙ) آهي. انهن جي ورهاست هيٺين ريت آهي:
| ملڪ | آبادي (لڳ ڀڳ) |
|---|---|
| چين | 6,290,204 |
| منگوليا | 3,046,882 |
| روس | 651,355 |
| ڏکڻ ڪوريا | 37,963 |
| آمريڪا | 19,170 |
اڪثر منگول تبتي ٻڌمت جا پوئلڳ آهن، پر انهن جي قديم مذهب شمنزم جا اثر پڻ اڃا تائين باقي آهن.