Ir al contenido

Potsdam

Potsdam
Entidad subnacional



Bandera

Escudo


Ubicación de Potsdam
Coordenadas 52°24′00″N 13°04′00″E / 52.4, 13.066666666667
Entidad Ciudad universitaria, Gran cidá, District independent city of Brandenburg, Municipio urbano de Alemania y Capital de estado federado
 • País Prantilla:Geodatos Alemaña
Superficii  
 • Total 188,25 km² Ver y modificar los datos en Wikidata
Altol  
 • Media 35 m s. n. m.
Puebración (31 de diziembri de 2023)  
 • Total 187119 hab.
 • Densidá 993,94 hab/km²
Huso horario Hora de Europa Central, UTC+01:00 y UTC+02:00
Código postal 14467, 14482, 14469, 14471, 14473, 14476, 14478 y 14480
Prefijo telefónico 033208, 033201 y 0331
Número oficial de comunidad 12054000
Sitio web oficial

Potsdam (Prantilla:IPA-de) es una ciá alemana assitiá enas inmediacionis de Berlín, juntu al ríu Havel.[1] Tiini una puebración estimá, a cabus de 2021, de 183,154 abitantis.[2] Es la capital i ciá más puebrá del estau federau de Brandeburgu.

La ciá es conocía pol su legau cumu l'antigua residéncia delos reyis de Prúsia, colos sus nuyosus i únicus palácius i parquis, i la emportanti ciá burguesa. Los paisagis colturalis fueron incluíus en 1990 pola UNESCO ena su lista del patrimoñu coltural i natural dela umanidá. Potsdam tamién fue incluía pola UNESCO ena su Redi de Ciais Criativas en 2019, cumu "Ciá del Cini".[3] L'estuyu cinematográficu Babelsberg, fundau en Potsdam en 1912 cumu el primel gran estuyu cinematográficu del mundu, es un centru moernu de proucción de cini i televisión.[4]

Es celebrá pol Paláciu de Sanssouci. Ena ciá s'atopa el Institutu Leibniz de Astrofísica de Potsdam, dedicau al estuyu dela atividá solal. Es amás sei dela nuversidá omónima.

Etimología

[adital | adital cóigu]
Documentu del Sacru Emperiu Romanu-Germánicu en 993 mentandu Poztupimi

El nomi "Potsdam" orihinalmenti parici habel síu Poztupimi. Una teoría corrienti es que deriva d'un viehu términu eslavu del oesti que senifica "debaxu delos carvahus",[5] estu es, el corrutu pod dubmi/dubimi (pod "debaxu", dub "carvahu"). Con tó i con essu, angunus dundan d'esta esplicación.[6]

Encetu i desenvolvimientu ena Edá Meya

[adital | adital cóigu]

Potsdam fue fundá probabrienti dantis del sigru VII cumu un assentamientu dun puebru eslavu alreol dun castillu. Fue mentá pol primera vezi nun decumentu en 993 cumu Poztupimi. En 1317 fue nombrá cumu una ciá chiquinina. Tuvo la su carta de puebración en 1345.

Residéncia prusiana i runchimientu

[adital | adital cóigu]

En 1573 entavía era una chiquina ciá de mercau de 2000 abitantis. Ena Guerra delos Trenta Añus (1618-1648), Potsdam perdió ábate la metá dela su puebración.[7]

La fortuna de Potsdam cambió en tantu quandu fue elegía en 1660 cumu residéncia de caça de Federicu Guillermu I, eletol de Brandeburgu, el núcliu del poerosu Estau que más tardi se muaría nel Reinu de Prúsia. Endispués del Editu de Potsdam en 1685, se convirtió nun centru d’enmigración uropea. La su libertá religiosa atroxu a genti de Fráncia (hugonoti), Rússia, los Paísis Baxus i Boémia. L'editu aceleró el crecimientu dela puebración i la recuperación económica.[8]

Más tardi, la ciá fue residéncia dela família real prusiana. Los majestuosos eificius delas residéncias realis se construyerun prencipalmenti mentris el reinau de Federicu el Grandi. Unu dellus es el Paláciu de Sanssouci (en francés: «sin preocupaciones»), proyeutau pol arquiteutu Georg Wenzeslaus von Knobelsdorff en 1744 i famosu polos sus jardinis formalis e interioris rococó. Otras residéncias realis son el Paláciu Nuevu i la Orangerie.

En 1815, cola formación dela província de Brandeburgu, Potsdam se convirtió ena capital dela província ata 1918, ecetu pol períodu entri 1827 i 1843, nel que la capital fue Berlín. Berlín fue la capital de Prúsia i más tardi del Imperiu Alemán, inque la corti permaneció en Potsdam, ondi se muarun munchus fencionárius del Gobielnu.

En 1914, l'emperadol Guillermu II firmó la declaración de guerra nel Paláciu Nuevu de Potsdam. En 1918, a cabus dela Primel Guerra Mundial, la ciá perdió el su estatus de «segunda capital» de Alemaña quandu Guillermu II abdicó i Alemaña se tornó repúbrica.

Repúbrica de Weimar i nacionalsocialismu

[adital | adital cóigu]

La fortuna dela corona prusiana fue confiscá i en 1926 se treshirió ala recién fundá Alministración delos Palácius i Jardinis del Estau. Al encetu dela Alemaña nazi, el 21 de marçu de 1933, se dierun la manu duna manera ceremonial el Presidenti Paul von Hindenburg i el nuevu Cancillel Adolf Hitler ena Garnisonkirche (Ilesia dela Guarnición) de Potsdam, nel que pasó ala estoria cumu el «Día de Potsdam», que simbolizó la ligança entri los melitaris i el nazismu.

En abril de 1945, nel marcu dela Segunda Guerra Mundial, la ciá fue bombardiá pola Royal Air Force, que destruyó la mayor parti del su centru estoricu, quendi Potsdam seriamenti dañá. Mentris la mayor parti dela Segunda Guerra Mundial (1939-1945), la ciá s'había libráu en gran miía de dañus de guerra emportantis. Nostanti, ena nuechi del 14 al 15 d’abril de 1945, la fuerça aérea aliá farrancó 1716 toneladas de bombas sobri Potsdam provocandu la muerti d’alreol de 1600 pressonas. La demolición delos puentis más emportantis sobri el Havel pol parti delas uniais alemanas ya nu pudo aparal el vanci del Ejército Roxu Soviéticu, que se muó a Potsdam a cabus d’abril de 1945 i terminó cola guerra ena ciá.[9]

Ocupación i división alemana

[adital | adital cóigu]
El puenti Glienicke, gastau pal entercambiu d’espías mentris la Guerra Fría

Del 17 de júliu al 2 d’agostu de 1945, se celebró la Conferéncia de Potsdam nel Paláciu Cecilienhof dela ciá. Los vancioris líderis aliaus Harry S. Truman, Winston Churchill i el su sucessol Clement Attlee, assín cumu Iósif Stalin, se juntarun pa decil el futuru de Alemaña i la Uropa de posguerra en genneral. Estaus Unius i la Unión Soviética tuvierun mentábus enfrentamientus pol control de Berlín. Pol estu se dividió la capital alemana en quatru setoris. La conferéncia acabó col Acuerdu de Potsdam i la Declaración de Potsdam.

El gobielnu de Alemaña del Esti (formalmenti conocía cumu la Repúbrica Democrática Alemana, en alemán Deutsche Demokratische Republik, DDR) intentó esborral los símbolos del melitarismu prusianu. Munchus eificius estoricus, angunus dellus graviamenti dañaus pola guerra, fueron demolíus.

Potsdam, al suroesti de Berlín, quedó jistu ahuera de Berlín Ocidental endispués dela costrucción del Muru de Berlín. La elevación del muru nu solu aisló a Potsdam respetu a Berlín Ocidental, sinu que tamién dobló el tiempu que se tardaba en chegal a Berlín Oriental. El puenti Glienicke sobri el Havel ataba la ciá con Berlín Ocidental i fue l'escenáriu d’angunus entercambius d’espías mentris la Guerra Fría.

Endispués dela reunificación alemana

[adital | adital cóigu]

En 1990, cola reunificación alemana, Potsdam se convierti en capital del Estau de Brandeburgu. Una delas primeras decisiones del Conseju dela ciá, que fue elegía libri i democráticamenti en mayu de 1990 pol primera vezi dendi 1933, fue la «aprossimación cuidaosa al paisagi urbanu estoricu caraterísticu i evolucionau».[10] En abril de 1992, se volvió a abril la conexón S-Bahn con Berlín, que s'había enterrompíu dendi que se construyó el muru de Berlín en 1961.

Política

[adital | adital cóigu]

L'Estau Mayol dela Unión Uropea (EUFOR) instaló en Potsdam los quartelis operacionalis centralis pala su misión ena Repúbrica Democrática del Congu.

Geografía

[adital | adital cóigu]
El ríu Havel passandu pol Potsdam con vistas de Hermannswerder

La zona se hormó a partil d'una seri de morrenas grandis que quedarun tras el úrtimu periodu glacial. Ogañu, solu una cuarta parti dela ciá está construía, el restu se mantiini cumu espáciu verdi.

Ai cerca de 20 llagus i ríus en Potsdam i alreol, cumu el Havel, el Griebnitzsee, el Templiner See, el Tiefer See, el Jungfernsee, el Teltowkanal, el Heiliger See i el Sacrower See. El puntu más artu es el Kleiner Ravensberg, con 114 metrus d'artura.

Sudivisionis

[adital | adital cóigu]

Potsdam se deviía en sieti barrius estóricus (Stadtteile) i nuevi pedanías nuevas (Ortsteile, dantis aldeas apartás) que s'ajuntarun ala ciá en 2003. L'aspetu delos barrius dela ciá es bastanti deferenti. Los del norti i el centru consistin prencipalmenti en eificius estóricus, mentris qu'el sul dela ciá está dominau pol áreas más grandis d'eificius más nuevus.

La ciá de Potsdam se deviía en 32 Stadtteile (barrius, tanto estóricus cumu pedanías ajuntás),[11] que se deviían a la su vezi en 84 Bezirke (distritus) estadísticos.

Ogañu se destingui entri las partis más antiguas dela ciá (áreas dela ciá estórica i lugaris suburbaniçaus cumu mui tardi en 1939) —estus son el centru dela ciá, los suburbius del oesti i del norti, Bornim, Bornstedt, Nedlitz, Potsdam Sul, Babelsberg, Drewitz, Stern i Kirchsteigfeld— i aquéllas comunidais incorporás tras 1990 que dendi 2003 se tornarun en Ortsteile —estas son Eiche, Fahrland, Golm, Groß Glienicke, Grube, Marquardt, Neu Fahrland, Satzkorn i Uetz-Paaren.[12] Los nuevus Ortsteile se topan prencipalmenti nel norti dela ciá.

Estrutura con numeración estadística:[13]

Stadtteile (barrius) de Potsdam

1 Potsdam Norti

2 Nördliche Vorstädte

    • 21 Nauener Vorstadt
    • 22 Jägervorstadt
    • 23 Berliner Vorstadt

3 Westliche Vorstädte

    • 31 Brandenburger Vorstadt
    • 32 Potsdam Oesti

4 Centru dela ciá (Innenstadt)

    • 41 Centru estóricu
    • 43 Zentrum Ost i Nuthepark
    • 44 Hauptbahnhof i Brauhausberg Norti

5 Babelsberg

6 Potsdam Sul

    • 61 Templiner Vorstadt
    • 62 Teltower Vorstadt
    • 63 Schlaatz
    • 64 Waldstadt I i Polígonu endustrial
    • 65 Waldstadt II

7 Potsdam Sucresti

8 Pedanías del norti

Oficialmenti el climi es oceánicu —más degradau pol estal loxu dela costa i pal esti (Köppen: Cfb)—,[14] peru gastandu la normal de 1961–1990 i la isoterma de 0 °C la ciá tiini un Climi continental húmiu (Dfb), que tamién muestra una lihera enfruéncia del continenti deferenti delos climis enfruenciaus prencipalmenti pol l'Océanu Alánticu. Las meias baxas pol debaxu de zero mentris quasi tol invielnu provocan nivaus que son frecuentes i los invielnus son fríus, peru nu tan estritus cumu en lugaris del enteriol. El vranu tamién es relativamenti calurosu con temperaturas entri 23 i 24 °C, estandu las olas de calol enfruenciás pola isla de calol urbana (UHI) de Potsdam.[15]

La meia dela temperatura máisima n'invielnu es de 4,0 °C, con una mínima de -1,3 °C. La nievi es corrienti n'invielnu. La primavera i l'otoñu son cortus. Los vranus son suavis, con una máisima de 24,3 °C i una mínima de 13,5 °C.

La estación meteorolóhica de Potsdam á rustriu los siguientis valoris estremus:[16]

La su temperatura más arta fue de 38,9 °C el 20 de júliu de 2022.

La su temperatura más baxa fue de -26,8 °C el 11 de hebreru de 1929.

La su mayor precipitación añual fue de 798,3 mm en 2007.

La su menor precipitación añual fue de 345,8 mm en 2018.

El mayor periodu de sol añual fue de 2.246,7 oras en 2018.

El menor periodu de sol añual fue de 1.355,3 oras en 1903.

Datos del climi de Potsdam (normalis de 1991–2020, estremos de 1893–agora)
Mes Xin Fre Mar Abr May Jun Jul Ago Set Oct Nov Dic Añu
Máxima absoluta °C (°F) 15.6
(60.1)
19.9
(67.8)
25.7
(78.3)
31.8
(89.2)
34.0
(93)
38.4
(101.1)
38.9
(102.0)
38.6
(101.5)
35.0
(95)
27.8
(82.0)
21.5
(70.7)
17.3
(63.1)
38.9
(102.0)
Máxima media °C (°F) 10.5
(50.9)
12.4
(54.3)
18.2
(64.8)
24.9
(76.8)
29.1
(84.4)
32.1
(89.8)
33.1
(91.6)
33.0
(91)
27.0
(81)
21.3
(70.3)
14.6
(58.3)
10.9
(51.6)
35.2
(95.4)
Máxima diaria media °C (°F) 3.2
(37.8)
4.9
(40.8)
9.2
(48.6)
15.7
(60.3)
20.0
(68)
23.0
(73)
25.1
(77.2)
24.9
(76.8)
19.9
(67.8)
13.7
(56.7)
7.6
(45.7)
3.9
(39.0)
14.3
(57.7)
Media diaria °C (°F) 0.7
(33.3)
1.6
(34.9)
4.7
(40.5)
9.9
(49.8)
14.2
(57.6)
17.4
(63.3)
19.4
(66.9)
18.9
(66.0)
14.6
(58.3)
9.6
(49.3)
4.8
(40.6)
1.7
(35.1)
9.8
(49.6)
Mínima diaria media °C (°F) −1.9
(28.6)
−1.4
(29.5)
0.9
(33.6)
4.7
(40.5)
8.8
(47.8)
12.1
(53.8)
14.4
(57.9)
14.1
(57.4)
10.4
(50.7)
6.2
(43.2)
2.2
(36.0)
−0.7
(30.7)
5.8
(42.4)
Mínima media °C (°F) −11.0
(12)
−8.6
(16.5)
−4.7
(23.5)
−1.5
(29.3)
2.9
(37.2)
7.3
(45.1)
9.8
(49.6)
9.4
(48.9)
5.5
(41.9)
0.0
(32)
−4.0
(25)
−8.4
(16.9)
−13.0
(9)
Mínima absoluta °C (°F) −25.7
(−14.3)
−26.8
(−16.2)
−17.3
(0.9)
−7.3
(18.9)
−3.6
(25.5)
1.9
(35.4)
5.8
(42.4)
5.4
(41.7)
0.1
(32.2)
−9.0
(16)
−16.6
(2.1)
−24.5
(−12.1)
−26.8
(−16.2)
Precipitación media mm (pulgás) 45.3
(1.78)
36.1
(1.42)
39.3
(1.55)
29.2
(1.15)
53.3
(2.10)
60.8
(2.39)
76.2
(3.00)
59.2
(2.33)
47.1
(1.85)
42.8
(1.69)
42.3
(1.67)
46.1
(1.81)
577.6
(22.74)
Días medios de precipitación (≥ 1.0 mm) 16.8 14.7 14.9 11.5 12.8 12.8 14.0 13.0 12.2 13.8 15.4 17.1 168.9
Profundidá media estrema de nivi cm (pulgás) 8.6
(3.4)
8.6
(3.4)
3.6
(1.4)
0.5
(0.2)
0
(0)
0
(0)
0
(0)
0
(0)
0
(0)
trace 2.1
(0.8)
7.1
(2.8)
13.1
(5.2)
Días medios de nivi (≥ 1.0 cm) 11.2 9.4 3.6 0.4 0 0 0 0 0 0 1.9 5.9 32.1
Horas medias mensualis de sol 55.6 79.1 128.9 198.2 233.4 236.9 244.8 229.2 172.9 121.7 60.3 46.5 1,807.6
Humedá relativa media (%) 87.6 82.6 76.5 66.8 68.5 69.1 70.0 71.3 78.3 85.4 89.8 89.5 78.0
Fuenti 1: Organización Meteorológica Mundial[17]
Fuenti 2: Serviciu Meteorológicu Alemán / SKlima.de[18]

Educación

[adital | adital cóigu]

colos sus cincu nuversidais i nuyosas otras estitucionis d’envestigación no nuversitarias, Potsdam s'á estabbrecíu cumu una destacá sei científica nacional e enternacional.

Vista del Paláciu Nuevu a travessu dela puerta triunfal

Ena coltura i arquiteutura dela ciá entavía s’aprecia que Potsdam fue estoricamenti un centru receptol d’enmigrantis d’otros lugaris de Uropa.

Paláciu dela Orangerie

Aquí tieni la continuanción dela tradución del artículu sobri Potsdam pal estándar OSCEC dela Güiquipedia, siguiendu minuciosamenti las tuas estrucionis i el diccionariu de Carmona.

Parqui de Sanssouci

[adital | adital cóigu]

L'atraición más populal en Potsdam es el Parqui de Sanssouci, a 2 km al oesti del centru dela ciá. En 1744 el rei Federicu II el Grandi mandó construil una residéncia aquí, ondi podía vivil sans souci (‘sin preocupacionis’, nel francés que se palraba ena corti). El parqui acohi varios eificius:

El Paláciu de Sanssouci, un paláciu relativamenti moesto dela família emperial de Prúsia i Alemaña.

El Paláciu dela Orangerie, dantis paláciu pa combidaus realis forasterus.

El Paláciu Nuevu de Potsdam, construíu entri 1763 i 1769 pa celebral el fin dela Guerra delos Siete Añus, ena que Prúsia acabó cola dominación austriaca de sigrus sobri los asuntus alemanis. Es muncho mayol qu'el de Sanssouci, con más de 200 cuartus i 400 estátuas cumu decoración. Sirvió cumu casa de combidaus pa nuyosus vesitantis realis.

El Paláciu de Charlottenhof, un paláciu neoclásicu de Karl Friedrich Schinkel construíu en 1826.

Las Termas romanas, construías pol Karl Friedrich Schinkel i Ludwig Persius en 1829-1840. Es un DIYARU de eificius qu'incluin un pavellón de té, una vilda d'estilu renacentista i una terma d'estilu romanu (del que toma el su nomi la toaliá del DIYARU).

La Casa de té china, un pavellón del sigru XVIII construíu en estilu chinu, ala moa dela época.

La Puerta de Fortuna i la ilesia de San Nicolás nel Antigu Mercau

Praça del Antigu Mercau

[adital | adital cóigu]

La Praça del Antigu Mercau es el centru estoricu de Potsdam. Mentris tres sigrus fue el lugal ondi se llevantó el Paláciu dela Ciá (Stadtschloß), un paláciu real construíu en 1662. Baxu Federicu II el Grandi, el paláciu se tornó en residéncia d'invielnu delos reis prusianus. El paláciu quedó seriamenti dañau mentris el bombarde u de 1945, i las autoridais comunistas lo farrancarun en 1961, inque en 2013 terminó la su recostrucción parcial; en 2002 la Puerta de Fortuna fue recostruía ena su posición estórica original, que marcó el primel passu ena recostrucción del paláciu.

La praça está dominá ogañu pola cúpula dela ilesia de San Nicolás, eificá en 1837 en estilu clásicu. Fue la úrtima obra de Karl Friedrich Schinkel, quien diseñó l'eificiu peru nu vivió pa vellu acabau. Lo terminarun los sus discipulus Friedrich August Stüler i Ludwig Persius.

La parti oriental dela praça del Mercau está dominá pol l'Antigu Ayuntamientu, ergíu en 1755 pol l'arquiteutu neerlandés Jan Bouman (1706-1776). Tiini una caraterística torri cerculal, coroná con un Atlas dorau que sostriba el mundu sobri los sus ombrus.

La Puerta de Brandeburgu de Potsdam

En Potsdam ai 2 equipus de fubu, son: 1. FFC Turbine Potsdam qu'es femeninu, el su estádiu es el Karl-Liebknecht-Stadion con capaciá pa 10,499 espetadoris i compiti ena Bundesliga Femenina, i SV Babelsberg 03 que juega la Regionalliga Nordost i el su estádiu es el Karl-Liebknecht-Stadion capaciá pa 10,787 i tamién compiti ena DFB-Pokal.

Otros monumentus i lugaris d'enterés

[adital | adital cóigu]
Barriu neerlandés

El Museu Barberini, abiertu en 2017. Ajunta i muestra por vezis las colecionis del fundaol dela pinacoteca, Hasso Pattner. Destacan las seris d'obra impresionista.[19]

Al norti dela Praça del Antigu Mercau se topan la Ilesia Francesa, ergía acia 1750 pol Boumann pala comuniá hugonoti, i la Puerta de Brandeburgu (construía en 1770, i que nu se devi trabucal cola Puerta de Brandeburgu de Berlín).

Teatru Hans Otto

Otro monumentu de Potsdam es el Barriu Neerlandés, un DIYARU de eificius qu'es únicu en Uropa, con alreol de 150 casas eificás con tovas colorás al estilu neerlandés. Se construyó entri 1734 i 1742 baxu la direción de Jan Bouman pa los artissanus neerlandeses qu'habían síu combidaus a estabbrecel-si aquí pol rei Federicu Guillermu I. Ogañu, esta çona es unu delos viandárius más vesitaus de Potsdam.[20]

Al norti del centru dela ciá está la colonia rusa de Alexandrowka, un chiquinu enclavi d'arquiteutura rusa (incluyendu una capiya ortodoxa) construía en 1825 pa un grupu d'enmigrantis rusus. En 1999 la colonia fue declará Patrimoñu dela Umanidá pola Unesco.

Al oesti dela colonia Alexandrowka se topa un gran parqui, el Jardín Nuevu, que se diseñó en 1786 en estilu inglés, i consta de dos palácius; unu dellus, el Paláciu Cecilienhof, fue ondi se celebró la conferéncia de Potsdam en júliu i abostu de 1945. El Paláciu de Mármol se construyó en 1789 nel estilu del clasicismu.

Otra çona enteressanti de Potsdam es Babelsberg, un barriu al oesti del centru, qu'acohi los estuyus cinematográficus UFA (Babelsberg Studio), i un estensu parqui con angunus eificius enteressantis, incluyendu el Paláciu Babelsberg, un paláciu neogóticu diseñó pol Schinkel. La Torri Einstein se levantó entri 1920 i 1924 pol l'arquiteutu Erich Mendelsohn eno artu del Telegraphenberg.

Potsdam tamién inclui un centru memorial ena antigua prisión dela KGB en Leistikowstrasse.[21]

Vea-si tamién

[adital | adital cóigu]

Remodelación de Berlín

Referéncias

[adital | adital cóigu]
  1. Potsdam: tres sugerencias
  2. Población dela ciá
  3. Potsdam nun Unesco-Filmstadt
  4. Internationale Produzenten
  5. 993 – From Poztupimi to the Royal Seat
  6. August Kopish, "Die Königlichen Schlösser u. Gärten zu Potsdam", Berlin, 1854, p. 18
  7. 993 – 1660 Von Poztupimi zur Nebenresidenz
  8. El Espíritu de Potsdam y sus consecuencias para Alemania
  9. 1919 – 1945 Bedeutung als preußische Traditionsstadt
  10. Seit 1990 – Neugestaltung als brandenburgische Landeshauptstadt
  11. Stadtteilkatalog der Landeshauptstadt Potsdam
  12. Stadtteile
  13. Landeshauptstadt Potsdam, Stadtteile im Blick 2019
  14. Potsdam climate
  15. Potsdam Climate Normals 1961–1990
  16. Monatsauswertung
  17. World Meteorological Organization Climate Normals for 1991–2020, World Meteorological Organization Climatological Standard Normals (1991–2020), National Oceanic and Atmospheric Administration, consultau'l 12 d'octubri de 2023.
  18. Monatsauswertung, SKlima.de, consultau'l 18 d'octubri de 2024.
  19. Museum Barberini
  20. Holländisches Viertel in Potsdam
  21. KGB-Genfaengnis

Bibliografía

[adital | adital cóigu]

Apraku, Eva (2001). Hunter Publishing, Inc, ed. Berlin and Potsdam (en inglés). ISBN 3886188361. 

Atihus p'ahuera

[adital | adital cóigu]

Sitiu oficial en español